باشد.
-5 انتخاب مدول بهینه در سازه از موارد بسیار ضروری که با توجه به سرعت ساخت کاهش اتلاف مصالح و به حداقل رساندن قطعات قابل تکرار درتولید انبوه توصیه می¬شود.
-6 مقایسه سیستم¬ها از لحاظ شرایط و مشخصات فنی کلی و بررسی شرایط محلی مانند تهیه مصالح مهارت¬های موجود سرعت و کیفیت اجرا الزامی است .
-7 استفاده ازسیستم¬های ساختمانی تاکید شده و جدید توصیه می¬شود . نکته سیستم¬های جدید قبل از بکارگیری باید به تایید دفتر امور مهندسی و صنعت ساختمان برسند.
-8 پلان ساختمان حتی¬الامکان به شکل ساده متقارن در دو امتداد عمود بر هم بدون پیش¬آمدگی و پس-رفتگی زیاد طراحی شود و از ایجاد تغییرات نامتقارن پلان در ارتفاع ساختمان نیز احتراز گردد.
-9 عناصری که بارهای قائم را تحمل می¬کنند در طبقات بر روی هم قرار داده شوند تا انتقال بار این عناصر به یکدیگر با واسطه عناصر افقی نگیرد.
-10 عناصری که نیروهای افقی ناشی از زلزله را تحمل می¬کنند به نحوی طراحی شوند که انتقال نیروها به سمت شالوده به طورمستقیم انجام شود و عناصری که با هم کار می¬کنند در یک صحنه قائم قرار داشته باشند.
-11 مهاربندی¬های با خروج از مرکز در محورها اعمال گردد که بار ثقلی سقف¬ها بر روی آن تیرها اعمال نمی¬شود تا بعد از لوله بازسازی قسمت¬هایی که جذب انرژی کرده¬اند به راحتی و با یک تعویض ساده امکان پذیر شود.
-12 برای کاهش نیروهای پیچشی ناشی از زلزله مرکز جرم هر طبقه بر مرکز سختی آن طبقه منطبق با فاصله آنها در هر یک از امتدادهای ساختمان از 5 درصد بعد ساختمان درآن امتداد کمتر باشد.
-13 از احداث طره¬های بزرگ¬تر از 50/1مترحتی¬المقدور احتراز شود.
-14 از ایجاد سوراخ¬های بزرگ و مجاور یکدیگر در دیافراگم¬های کف خودداری شود.
-15 از قراردادن اجزا ساختمانی تأسیسات و یا کالاهای سنگین بر روی طره¬ها و عناصر لاغر و دهانه¬های بزرگ پرهیز گردد.
-16 با بکار بردن مصالح سازه¬ای با مقاومت زیاد و مصالح غیرسازه¬ای سبک وزن ساختمان به حداقل رسانده شود.
-17 ساختمان و اجزاء آن به نحوی طراحی گردند که دارای شکل پذیری مناسب باشند.
-18 ساختمان به نحوی طراحی گردد که عناصر قائم ستون¬ها دیرتر از عناصر افقی تیرها دچار خرابی شوند.
-19 اعضاء غیرسازه¬ای به خصوص دیوارهای داخلی و نماها طوری اجرا شوند که حتی¬الامکان مزاحمتی برای حرکت اعضا سازه¬ای در جریان زلزله ایجاد نکنند در غیر این صورت اثر کنش این اعضا به سیستم سازه¬ای باید در تحلیل سازه در نظر گرفته شود.
-20 اعضا و قطعات غیرسازه¬ای به خصوص قطعات نما و شیشه¬ها آن¬چنان طراحی و اجرا شوند که درهنگام وقوع زلزله از سازه جدا نشده و با فرو رفتن خود ایجاد خسارت احتمالی جانی و مالی ننمایند.

2-1-5-8-ضوابط و مقررات شهرسازی
تعاریف
-1 تراکم ساختمانی : نسبت درصد مساحت کل زیر بنای مسکونی یا تجاری و غیره و یا جمع آن به مساحت کل زمین تراکم ساختمانی نامیده می¬شود.
-تراکم جمعیتی : عبارت است از نسبت جمعیت به مساحت مربوط به یک منطقه.
-تراکم ناخالص جمعیتی : عبارت است از نسبت جمعیت یک منطقه به مساحت کل کاربری¬های آن منطقه
-تراکم خالص : عبارت است از جمعیت یک منطقه به مساحت کل کاربری¬های مسکونی آن منطقه
-تراکم خالص مسکونی : عبارت است از نسبت تعداد جمعیت ساکن به مساحت اراضی با کاربری مسکونی بر حسب نفر در هکتار.
-2 انواع تراکم خالص مسکونی: تراکم¬های کم ، متوسط ، زیاد و ویژه
-تراکم کم معادل 150 نفر در هکتار
-تراکم متوسط معادل 250 نفر در هکتار
-تراکم زیاد معادل 300 نفر در هکتار
-تراکم ویژه (ناهارخوران ( معادل 200 نفر در هکتار
-3 سطح احداث بنا یا سطح اشغال: قسمتی از زمین که در طبقه همکف برای احداث ساختمان اختصاص می¬یابد.
-4 ارتفاع ساختمان : فاصله نقطه صفر – صفر تا ارتفاع روی دست انداز پشت بام ارتفاع ساختمان نامیده می¬شود که حداکثر مجاز آن در هر مورد تعیین می¬شود.
-5 سطح زیربنا : جمع متراژ طبقات و زیرزمین و پارکینگ با احتساب دیوارها و راه¬پله¬ها
-سطح زیربنای مسکونی: جمع متراژ طبقات مسکونی با احتساب دیوارها و هر فضای باز کمتر از 12 متر مربع سطح زیر بنای مسکونی نامیده می¬شود.
-سطح زیربنای غیر مسکونی: جمع متراژ طبقات غیر مسکونی مانند زیرزمین، پارکینگ با احتساب دیوارها و راه¬پله¬ها، زیربنای غیر مسکونی نامیده می¬شود.
-6 فضای باز: آن قسمت از قطعه زمین که در آن بنا احداث نمی¬شود فضای باز خوانده می¬شود.
-7 حیاط خلوت: هر فضای بازی که در داخل ساختمان و یا بین ساختمان و دیوار همسایه قرار داشته باشد و مساحت آن بیش از 12 متر مربع باشد حیاط خلوت نامیده می¬شود. این مساحت جزو زیر بنا محسوب نمی¬گردد و اتاق¬های اصلی می¬توانند از آن نور بگیرند. در صورتی که دو واحد از یک حیاط خلوت نور می¬گیرند حداقل فاصله دو پنچره رو به رو باید 4 متر باشد.
-8 زیرزمین: هر طبقه که حداکثر ارتفاع روی سقف آن از کف متوسط پیاده رو مجاور ساختمان2/1 متر باشد زیرزمین نامیده می¬شود. حداکثر ارتفاع زیرزمین از روی کف سازی روی سقف 4/2 متر می¬باشد.
9- نورگیر: فضایی است با حداکثر سطح 4 مترمربع در کلیه طبقات و محصور از هر چهار طرف که فقط بخش¬های سرویس از آن نور می¬گیرند. فضای با حداقل 6 متر که آشپزخانه از آن نور می¬گیرد در صورتی که دو واحد از یک نورگیر استفاده می¬کنند حداقل فاصله دو پنچره 4متر باشد مساحت نورگیر جزو زیربنا حساب نمی¬شود.
-10 ساختمان: هر بنای سر پوشیده که برای مسکن و یا انواع فعالیت های انسان و یا نگهداری حیوان، کالا، ماشین آلات و غیره در نظر گرفته شده باشد، یک ساختمان محسوب می¬شود.
-11 واحد مسکونی: یک یا چند اتاق با ابعاد متفاوت و یا مساوی که به یکدیگر ارتباط داشته و واجد حداقل امکاناتی از قبیل آشپزخانه و غیره باشد و بوسیله دیوار یا معابر محدود شده باشد.
-12 فضای حفاظت شده: محدوده¬ای که به علت حمایت از محیط زیست شهری در اطراف یا داخل شهر تعیین شده و در تملک شهرداری است و مجوز آن به مالک زمین داده خواهد شد. ساخت و ساز در این محدوده ممنوع می¬باشد.
-13 بالکن یا ایوان: فضای باز جلوی ساختمان به عمق حداکثر 2متر )در صورت سقف بودن) و یا بیشتر بالکن¬های سقف با عمق بیش از 2متر جزو زیربنا محسوب می¬شود.
-14 پارکینگ: زیر زمین یا پیلوت ساختمان با ارتفاع حداکثر 4پیلوت یا زیرزمین که کاربری پارکینگ داشته ممنوع است. مساحت هر پارکینگ انفرادی 15 متر است و با فضای گردش 25 متر است.
-15 طول پیش¬روی بنا در قطعه: حداکثر برابر با سطح اشغال هر کاربری تقسیم بر عرض زمین است به علاوه میزان عقب نشینی در معبر.

2-1-5-9-ضوابط ساخت کاربری مسکونی در بافت عادی
بافت عادی شامل سه “منطقه تراکمی” تراکم کم، تراکم متوسط و تراکم زیاد است . برای تراکم¬های سه گانه فوق ابتدا “تراکم مبنا” تعریف شده است و متناسب با عرض معبر گروه بندی ثانویه اعمال گردیده است.
– تراکم مبنا حداقل تراکمی است که شهرداری بدون اخذ مبلغی بابت تراکم اضافی مجوز صادر می¬کند .
– تراکم سقف حداکثر تراکمی است که شهرداری با اخذ مبلغی متناسب با تفاضل تراکم اضافی و تراکم مبنا مجاز به صدور مجوز می¬باشد .
لازم به توضیح است که در دستور نقشه هم تراکم مبنا و هم تراکم سقف می¬بایست ذکر و تعریف شود تا از ابتدا متقاضی، تهیه نقشه را براساس انتخاب و امکان نهایی انجام دهد .
– ضوابط ساخت مسکونی در منطقه تراکم کم: در تراکم کم، تراکم مبنا 100 % و تراکم سقف120 % ، سطح اشغال 60% و 55 % و تعداد طبقات 2و 3 طبقه می¬باشد.
– ضوابط ساخت مسکونی در منطقه تراکم متوسط: در این منطقه متناسب با عرض معبر سه نوع تراکم موضعی معرفی شده است.¬
در شرایطی که عرض معبر از 6 متر کمتر باشد، تراکم مبنا100% ، تراکم سقف110% ، سطح اشغال 55 % و تعداد طبقات 2 می¬باشد¬.
در شرایطی که عرض معبر از 6متر تا کمتر از 10 متر باشد، تراکم مبنا120% ، تراکم سقف 150% و تعداد طبقات تا 3 طبقه است .
در شرایطی که عرض معبر 10 متر و بیشتر باشد، تراکم مبنا150% ، تراکم سقف200% ، سطح اشغال 50% و تعداد طبقات حداکثر 4 طبقه می¬باشد .
– ضوابط ساخت مسکونی در منطقه تراکم زیاد: در منطقه تراکم زیاد متناسب با عرض معبر، تراکم تغییر می¬کند .
در شرایطی که عرض معبر کمتر از 8 متر باشد، تراکم مبنا120% ، تراکم سقف165% ، سطح اشغال 55% و حداکثر تعداد طبقات 3 می¬باشد .
در شرایطی که عرض معبر از 8 تا کمتر از 20 متر باشد، تراکم مبنا150% ، تراکم سقف180% ، سطح اشغال 55% و حداکثر تعداد طبقات 4 می¬باشد .
در شرایطی که عرض معبر 20 متر و بیشتر باشد، تراکم مبنا 150% ، تراکم سقف 220% و سطح اشغال 50% و تعداد طبقات حداکثر 6 طبقه است .

گروه اصلی گروه فرعی سایر مشخصات ظوابط ساخت
تراکم
سطح اشغال حداکثر طبقات

بافت عادی
تراکم کم عرض معبر
x10 تراکم مبنا 100% 60% 2
تراکم سقف 120%
عرض معبر
x6 تراکم مبنا 100% 55% 2
تراکم سقف 110%
عرض معبر
x8 تراکم مبنا 120% 55 % 3
تراکم سقف 165%
عرض معبر
x208 تراکم مبنا 150% 55 % 4
تراکم سقف 180%
عرض معبر
x20 تراکم مبنا 150% 50 % 5-6
تراکم سقف 220%

2-1-5-10سطح اشغال
محدوده اشغال زمین طرح در طرح تفضیلی با درصدی از کل سطح مشخص شده است . علاوه بر آن موقعیت استقرار ساختمان در میانه زمین پیش بینی شده و نسبت به معبر عقب نشینی متناسب با تعداد طبقات به شرح ذیل پیشنهاد شده است .

2-1-5-11-نحوه استقرار ساختمان در زمین
حداقل فاصله ساختمان از بر گذر مجاور (در هر طرف غیر از بر حیاط اصلی) برای ساختمان¬های تا دو طبقه 2 متر است. برای ساختمان¬های تا چهار طبقه 4 متر و برای ساختمان¬های 5 تا 8 طبقه 6 متر است. بایستی در محوطه¬های مذکور فقط فضای سبز خصوصی و باغچه ایجاد گردد .

نحوه استقرار بنا در قطعه به صورت زیر می¬باشد :
– در قطعات شمالی ساختمان با رعایت فاصله حداقل از بر معبر جنوبی (طبق نمودار) احداث می¬گردد.
– در قطعات جنوبی ساختمان با رعایت فاصله حداقل از بر معبر شمالی (طبق نمودار) احداث می¬گردد.
– محدوده استقرار بنا از فرمول زیر بدست می¬آید :
C=( 3+K)/2 b=d-( c+a)
نیز حداقل فاصله ساختمان از بر a طول زمین وd ، طول ساختمانb ، عرض حیاط اصلیc ، ارتفاع ساختمانk ، در فرمول فوق 3 عدد ثابت معبر می¬باشد .
حداقل فاصله بین ساختمان – با توجه به ضرورت تامین نور آفتاب و جلوگیری از اشراف و در سایه قرار گرفتن هر ساختمان، فاصله حداقل بین دو ساختمان عبارت است از ارتفاع ساختمان جنوبی به علاوه 3 متر
فاصله ساختمان از اضلاع جانبی – ساختمان¬های